Water kraan SXC

Schoon drinkwater is een eerste levensbehoefte, maar is voor lang niet iedereen een vanzelfsprekendheid. In Nederland wordt drinkwater verontreinigd door medicijnresten. In andere, grote delen van de wereld is schoon drinkwater voor heel veel mensen niet beschikbaar. Kamerlid Corrie van Brenk vroeg hiervoor aandacht van de nieuwe minister van Infrastructuur en Waterstaat.

Een groot deel van haar inbreng bij het wetgevingsoverleg Water besteedde Corrie van Brenk aan drinkwater. De veiligheid van ons drinkwater staat de laatste tijd nogal eens onder druk. Steeds vaker en meer worden bijvoorbeeld medicijnresten in het oppervlakte- en drinkwater gevonden. Hoogste tijd om die restanten verder terug te dringen, vindt het Kamerlid van 50PLUS. “Het is belangrijk dat farmaceutische bedrijven openheid van zaken geven over de samenstelling van hun middelen. Dat is acuut, want voor een aantal middelen is de veilige waarde gewoon al overschreden, wat gevaar oplevert voor de volksgezondheid.”

In 2015 ondertekenden de 193 wereldleiders van de Verenigde Naties een document waarin 17 Werelddoelen zijn opgenomen. Deze Werelddoelen vormen een routekaart voor een duurzame, eerlijke en rechtvaardige wereld en moeten ervoor zorgen dat onze aarde in 2030 een betere plek is om te leven. 50PLUS heeft Werelddoel 6 geadopteerd: Schoon drinkwater en sanitaire voorzieningen voor iedereen.

“Het is triest dat anno 2017 de primaire levensbehoefte schoon drinkwater niet voor iedereen toegankelijk is”, constateert Corrie van Brenk. “Onze kennis en kunde dienen we in te zetten om daarbij hulp te bieden. Ik ga er van uit minister Van Nieuwenhuizen hier oog voor heeft en hier een actieve rol in neemt.”

 

► De volledige inbreng van Corrie van Brenk bij het wetgevingsoverleg Water met minister Cora van Nieuwenhuizen-Wijbenga van Infrastructuur en Waterstaat:

“50PLUS is enthousiast over de investeringsagenda ‘Naar een duurzaam Nederland’ van gemeenten, provincies en waterschappen; zij willen er samen voor gaan. Het lijkt me een heerlijke start voor een nieuwe minister.

In deze investeringsagenda wordt aandacht gevraagd voor klimaatadaptatie. Grote regenbuien of hittestress in steden vergt het nodige van gemeenten, waterschappen en provincies. Nederland moet voor 2050 voorbereid zijn op effecten van klimaatverandering. Zij vragen daarvoor een bijdrage van 230 miljoen. Ook de Deltacommissaris vraagt aandacht en een substantiële bijdrage voor ruimtelijke adaptatie. Gaat de minister deze verzoeken honoreren?

Medicijnresten in water

50PLUS wil het hebben over de ketenaanpak Medicijnresten uit Water. Veel betrokken partijen maken afspraken met elkaar om het gehalte aan medicijnresten in oppervlakte- en drinkwater verder terug te dringen. Ook farmaceutische bedrijven worden betrokken, maar de vorige minister heeft aangegeven dat dat moeizaam gaat. Het is belangrijk dat zij openheid van zaken geven over de samenstelling van hun middelen.

Daarnaast is ook een materiële bijdrage van de farmacie van belang, maar ook die is deels ongewis. Uit de brief van 19 oktober bleek dat deze sector 6 miljoen bijdraagt aan een onderzoek om voor de belangrijkste medicijnen een milieubeoordeling uit te voeren. Zou de minister dat nader kunnen toelichten? Wanneer kunnen we resultaten verwachten? En welke andere vorderingen bestaan er in de ketenaanpak wat betreft de farmaceutische industrie?
Het is acuut, want voor een aantal middelen is de veilige waarde gewoon al overschreden. Dat levert gevaar op voor de volksgezondheid. Er is bijvoorbeeld een onderzoek gedaan, waarvan de uitkomst suggereert dat het toenemend aantal kinderen met autisme een gevolg kan zijn van het hoge gehalte aan medicijnresten. Wat is de reactie van de minister hierop?

In het kader van de Ketenaanpak zullen zuiveringspilots gestart worden. Vewin pleit voor de inzet van deze pilots bij rioolwaterzuiveringsinstallaties die direct gelieerd zijn aan drinkwaterinnamepunten. 50PLUS voelt hier veel voor, maar wat is de reactie van de minister?

Waterschappen en zuivering oppervlaktewater

De motie van 50PLUS over het wegnemen van belemmeringen voor waterschappen bij terugwinnen van waardevolle grondstoffen uit afvalwater is een half jaar geleden aangenomen. Volgens een brief van de minister is deze motie uitgevoerd, maar daar valt nog wel een discussie over te voeren. Volgens waterschappen zijn belemmeringen nog niet weggenomen, denk aan exportmogelijkheden. Daarnaast wordt er slechts gesproken over één grondstof, struviet. De minister raakt zijdelings al enkele andere onderwerpen aan, maar kan zij de actuele stand van zaken weergeven? Wij stellen voor om de Green Deal op dit punt, die eind dit jaar verloopt, te verlengen.

Werelddoel

50PLUS heeft Werelddoel 6 Schoon Drinkwater en sanitaire voorzieningen geadopteerd.

Water – hetzij door droogte, hetzij door grote overstromingen – kan leiden tot grootschalige migratie in delen van de wereld. Het is triest dat anno 2017 de primaire levensbehoefte schoon drinkwater niet voor iedereen toegankelijk is. Onze kennis en kunde dienen we in te zetten om daarbij hulp te bieden. Mogen wij er vanuit gaan dat deze minister hier oog voor heeft en hier een actieve rol in neemt?

Drinkwaterkwaliteit

50PLUS heeft al eerder gevraagd waarom kennisdeling over gevaarlijke stoffen tussen bedrijven onderling en tussen bedrijven en de overheid een mate van vrijblijvendheid kent. Zeker daar waar het lozing op oppervlaktewater betreft, zou er meer verplichting op moeten rusten. De REACH-verordening toetst niet aan drinkwater, maar aan de volksgezondheid. Dat zijn echt twee verschillende dingen. Is de nieuwe minister het eens met 50PLUS dat hier meer dwingende regels voor zouden moeten komen?

BTW

Waarom moeten Waterschappen BTW betalen aan het Rijk voor diensten die zij laten verrichten door derden? Gemeenten worden hiervoor gecompenseerd uit het BTW-compensatiefonds. Nu worden er allerlei constructies in het leven geroepen om dit te omzeilen. Een gelijke regeling is wenselijk. Hoe ziet de minister dit? 

Het voornemen om in 2019 belasting te gaan heffen op zuiveringsslib stimuleert de ontwikkeling van innovatieve methoden voor afvalwaterzuivering bepaald niet. 50PLUS is van mening dat waterschappen hier echt van gevrijwaard moeten worden. Is de minister het daarmee eens?

Harmonisatie EU-richtlijnen

De nitraatrichtlijn (niet meer dan 50 mg/l nitraat in grondwater) en de norm die de kaderrichtlijn water voor oppervlaktewater hanteert kan voor verschillende wateren variëren. Is de minister bereid met de minister van Landbouw, Natuur en Voedselveiligheid om de tafel te gaan om tot helderheid en eenduidigheid te komen?

© 27 november 2017