De gevolgen van milieucriminaliteit kunnen enorm zijn voor de gezondheid van onze burgers en het milieu. 50PLUS wil dat ernstige milieudelicten, waaraan niet zelden miljoenen verdiend worden, zwaarder bestraft worden.

Sreenshot 'Beerpunt Nederland'

In december werd de documentaire ‘Beerput Nederland’ uitgezonden, een grondig onderzoek naar milieucriminaliteit in Nederland. Milieurechercheurs vertelden in de uitzending hoe frauduleuze afvalbedrijven al decennialang ongestoord hun gang kunnen gaan. De documentaire maakte veel los. Duidelijk werd dat sommige grote bedrijven haast ongestraft leken weg te komen met milieudelicten, en dat de overheid dat niet in de hand had. “In de jaren 80/90 ging geld verdienen boven mens en milieu”, constateerde Kamerlid Corrie van Brenk in een debat in de Tweede Kamer over het frauduleus handelen van afvalinzamelbedrijven. “De overheid wist dit onvoldoende te beteugelen en wekte in sommige situaties zelfs de indruk het in de hand te werken.”

Aan de grote klok

Het Kamerlid van 50PLUS vroeg verantwoordelijk staatssecretaris Van Veldhoven of de mentaliteit bij de afvalinzamelbedrijven nu anders. “Geen enkel bedrijf dat illegale lozingen doet, hangt dit aan de grote klok. Een crimineel probeert zijn daden te verbergen. Een milieucrimineel dus ook”, schetste Corrie haar indruk. “De gevolgen van milieucriminaliteit kunnen enorm zijn voor de gezondheid van onze burgers en het milieu. Wetgeving en handhaving moeten daarom worden aangescherpt, ter bescherming van het milieu en de gezondheid van de burger.” 50PLUS wil dat ernstige milieudelicten – waaraan miljoenen verdiend worden en die de gezondheid van burgers en milieu raken – zwaarder bestraft worden.

 

► De volledige inbreng van Kamerlid Corrie van Brenk bij het debat over het frauduleus handelen van afvalinzamelbedrijven met staatssecretaris Van Veldhoven van Infrastructuur & Waterstaat:

“De documentaire Beerput Nederland riep een huiveringwekkend beeld op van de afvalverwerkende industrie. Grote bedrijven die liever chemisch afval in het IJ lozen dan dit netjes te verwerken. Een gemeente Delftzijl die bedrijven naar het noorden lokte met de voorwaarde dat er geloosd mocht worden in de Waddenzee. In de jaren 80/90 is het helder dat geld verdienen boven mens en milieu ging. En een overheid die dit onvoldoende weet te beteugelen, en in sommige situaties zelfs de indruk heeft gewekt dit in de hand te werken. Een grof schandaal, vele schandalen waarover een parlementaire enquête is gehouden. Inspecteren stond gelijk aan bedrijven lastig vallen. Maar het belangrijkste is, ligt deze tijd nu ver achter ons en hebben we hiervan geleerd?

De staatssecretaris heeft in haar reactie laten weten dat bij alle genoemde bedrijven tot vervolging is overgegaan en dat dit heeft geleid tot veroordeling. Kan de staatssecretaris aangeven of de veroordeling in verhouding stond tot de veroorzaakte schade?
En kan de staatssecretaris een overzicht verschaffen van ernstige milieudelicten van de laatste 5 jaar? Welke gevangenisstraffen zijn daar uitgedeeld? Welke boetes zijn opgelegd?
Is de staatssecretaris tevreden over de strafmaat?

Spraakmakende milieu-incidenten zijn de afgelopen jaren steeds onderwerp van onderzoek geweest voor de Onderzoeksraad voor de Veiligheid (OVV). Wij hebben veel respect voor de Onderzoeksraad voor de Veiligheid.

Maar is de mentaliteit bij de afvalinzamelbedrijven nu anders? Want geen enkel bedrijf dat illegale lozingen doet, hangt dit aan de grote klok. Een crimineel probeert zijn daden te verbergen. Een milieucrimineel dus ook. De gevolgen van milieucriminaliteit kunnen enorm zijn voor de gezondheid van onze burgers en het milieu. Denk maar aan Dupont. Hoe kan je dan vertrouwen hebben als burger in de overheid, hoe kunnen we vertrouwen herwinnen, vraagt 50PLUS de bewindslieden? Wetgeving en handhaving moeten worden aangescherpt ter bescherming van het milieu en de gezondheid van de burger. Juist ook om het beeld te herstellen dat grote bedrijven wegkomen met milieudelicten en nog inspraak bij milieuwetgeving hebben ook. Hebben deze bedrijven wel de juiste intenties? Het ministerie houdt er rekening mee dat informatie gekleurd kan zijn, stelt de minister. Maar op welke manier blijft zij in the lead? Op welke manier borgt zij dat de overheid de baas is en de juiste prioriteiten stelt? Graag reactie. Maar het kan toch nooit dat bedrijven die niet deugen mee mogen denken? Staatssecretaris, hier graag duidelijkheid over!

Een vraag over de handhaving. Natuurlijk hebben we hiervoor de inspectie van de leefomgeving en transport (ILT). Maar heeft die wel voldoende capaciteit? En kunnen die behoorlijk hun werk doen? De documentaire liet immers ook zien dat sommige inspecteurs geïntimideerd zijn. Maar ook dat zij gedwarsboomd werden door hun leidinggevende omdat bedrijfsbelangen voor ging. Gevaarlijk, want niemand staat boven de wet, toch staatssecretaris?

Tot slot: Voor ernstige delicten zijn hoge straffen op zijn plaats en wat 50PLUS betreft moet hier meer op worden ingezet.”

© 31 mei 2018