50PLUS is tegen de onnodig harde bezuinigingen op onze publieke omroep die nu op tafel liggen. Een budgetverhoging zou eerder op zijn plaats zijn, stelt Henk Krol.

Dit kabinet wil fors bezuinigen op de publieke omroep. Het budget van de publieke omroep wordt voor een deel bekostigd uit de reclame-inkomsten van de Stichting Etherreclame (STER). Die inkomsten dalen en die trend zal zich doorzetten, zo is de verwachting. Daarom, zo redeneert het kabinet, moet het mes in het budget van de NPO. 50PLUS is daar mordicus tegen!

Voor volgend jaar is een bezuiniging van 62 miljoen euro voorzien. Het budget gaat, na diverse eerdere kortingen, terug naar 740 miljoen euro. Dat gaan we merken in de vorm van een ernstige verschraling van het programma-aanbod. Zeker overdag wanneer ouderen – die van dit kabinet steeds langer thuis moeten blijven wonen – juist nog wat verstrooiing vinden bij interessante dagprogramma’s.

Andere tijdenGoede, waardevolle programma’s zoals het geschiedenisprogramma ‘Andere tijden’ van Hans Goedkoop (foto) dreigen gehalveerd te worden. Ook het actualiteitenprogramma ‘Brandpunt+’ staat op de tocht. En onderzoeksjournalistieke programma’s als ‘Tegenlicht’ en ‘Argos’ van de VPRO moeten vrezen voor een inkrimping van het budget, zo melden meerdere media.

Een ander gevolg is waarschijnlijk dat er gekort gaat worden op het budget voor Nederlandse dramaproducties. Minister Slob stelt voor relatief dure eigen producties te verruilen voor relatief goedkope buitenlandse producties en series. We hebben het hier over programma’s die nauw verbonden zijn met onze eigen identiteit, met onze eigen geschiedenis!

Mr. Humprhies in Are you being served? - Screenshot Ik durf te beweren dat Nederlandse dramaseries een grote rol hebben gespeeld in de succesvolle homo-emancipatie in dit land. Door slim te lobbyen bij producenten en drama-auteurs kreeg ik het in de jaren tachtig voor elkaar dat er in veel van die series gewone, normale mensen die toevallig ook nog eens homoseksueel waren figureerden. Dat heeft bijgedragen tot positieve beeldvorming. Een schril contrast met het beeld dat er destijds vaak in buitenlandse series zoals ‘Are you being served’ werd geschetst, waarin typetjes als Mr. Humphries (foto) alle oude vooroordelen rondom homoseksuelen bevestigden. Die voorbeeldfunctie voor onze normen en waarden op diverse terreinen is nog steeds hard nodig. 

We hebben een publieke omroep om trots op te zijn. Een publieke omroep die zorgt voor een fantastisch diepgaand en gevarieerd programma-aanbod en dat tegen een prijs per hoofd van de bevolking die veel lager is dan in de meeste buurlanden. 

Natuurlijk wordt er ook wel eens gemopperd dat de publieke omroep politiek te gekleurd zou zijn. Soms ben je geneigd te denken dat dat klopt. Uit cijfers van omroep WNL blijkt dat een deel van de bevolking zich niet vertegenwoordigd voelt in de ‘kleur’ die ze bij de ‘oude’ omroepen bespeuren. Ik ben wel benieuwd of daar ook cijfers van zijn – zodat dat eventueel rechtgetrokken kan worden – en heb minister Slob daarom gevraagd.

50PLUS is tegen de onnodig harde bezuinigingen op onze publieke omroep die nu op tafel liggen. Een budgetverhoging zou eerder op zijn plaats zijn.

De Monitor - Foto: Stijn GhijsenAls we een kaalslag willen voorkomen op het gebied van drama, waardevolle geschiedenisprogramma’s en een verdere verzwakking van de journalistieke taak van de NPO, dan moet er minder bezuinigd worden. Bezuinigen is nodig waar het kan, maar niet ten koste van waardevolle programma’s zoals ‘Nieuwsuur’, ‘Zembla’, ‘De Monitor’ (foto) en ‘Andere Tijden’. Een programma waar ouderen erg graag naar kijken, maar dat ook voor jongeren zeer nuttig is. Als we historisch besef bij de jeugd willen stimuleren, is zo’n programma goud waard. En waarom is een prima en populair programma zoals ‘Goedemorgen Nederland’ alleen in de winter te zien en niet het hele jaar door? In onze ogen duurt, door de bezuinigingen uit het verleden, de zomerprogrammering überhaupt al veel te lang. 

Het is begrijpelijk dat de publieke omroep voortdurend zoekt naar mogelijkheden om een jonger publiek te bedienen. Jongeren kijken immers steeds minder televisie en als ze het al doen, is het vaak ‘on demand’. Maar de pogingen om een jonger publiek te trekken lijken nu ten koste te gaan van de harde kern van het publiek dat nog wel veel televisie kijkt. Dat zijn overwegend ouderen. Ouderen kijken graag en veel naar nieuwsprogramma’s en programma’s als ‘Andere Tijden’. Als deze doelgroep straks slechter bediend wordt, spant de NPO het paard achter de wagen. En het is maar zeer de vraag of het meer jongere kijkers oplevert, bovendien. 

Voor de pluriformiteit is het, nu de ledenaantallen bij alle omroepen drastisch slinken, ook een goede zaak dat kleine zendgemachtigden zoals WNL, Powned en Human blijven bestaan.  Ze zijn een waardevolle aanvulling van het systeem. Het zou goed zijn als de minister een regeling kan treffen om hen te behouden.

Tenslotte wil ik nog een suggestie doen als het gaat om de frequenties van Radio 3 en Radio 5. Radio 3 heeft een probleem omdat jongeren steeds minder naar radiozenders luisteren. Ze gebruiken Spotify of andere kanalen voor het luisteren naar muziek. Radio 5 daarentegen is erg populair onder ouderen. 50PLUS stelt voor om de frequenties van die twee zenders om te wisselen, zodat ouderen via FM naar Radio 5 kunnen luisteren, thuis en in de auto. Jongeren ondervinden hier nauwelijks nadeel van en ouderen help je ermee!

Henk Krol
Fractievoorzitter 50PLUS

P.S. Nog een vraag aan minister Slob: Kunt u bevorderen dat NPO Politiek op alle Nederlandse kabelnetten gratis te ontvangen is en niet, zoals nu vaak het geval is, achter de decoder zit?


© 4 juli 2018 - Schriftelijke inbreng van Henk Krol/50PLUS in het debat over media en journalistiek