De overheid moet aan haar burgers veiligheid bieden op alle terreinen. Niet alleen in het verkeer, maar ook droge voeten als het water stijgt, dat de lucht die mensen inademen zuiver is en dat er schoon water is om te drinken.

Verkeerslichten voor fietsers - Foto: WikimediaImages (Pixabay)

Bij het debat over de begroting van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat voor 2020 met minister Van Nieuwenhuizen en staatssecretaris Van Veldhoven vroeg Kamerlid Corrie van Brenk onder meer aandacht voor de verkeersveiligheid op alle niveaus en voor een noodstopvoorziening op een alle scootmobiels:

“Vertrouwen in de toekomst. Zo werd het regeerakkoord dat in 2017 gesloten werd genoemd. Dat is nogal wat. Er is ook nogal wat voor nodig. Om vertrouwen in de toekomst te hebben, moet je je veilig voelen. In je eigen omgeving, en in je land. En daarbij moet je niet alleen denken aan het voorkomen van aanslagen, of andere misdaden.

Veiligheid is ook vertrouwen hebben in:
- Droge voeten als het water stijgt.
- Dat de lucht die je inademt je niet ziek maakt.
- Dat je schoon water hebt om te drinken.
- Dat je je veilig kunt bewegen in het verkeer
- Dat er solide, betaalbaar en toegankelijk openbaar vervoer beschikbaar is.

Verkeersveiligheid

Helaas neemt het aantal verkeersdoden eerder toe dan af, ondanks alle ambities om terug te gaan naar nul slachtoffers. Het blijft een grote zorg. Het aantal ouderen is aanzienlijk, net als het aantal fietsers én het toenemend aantal scootmobiels. Jammer genoeg is in deze begroting geen extra geld vrijgemaakt voor verkeersveiligheid. Gelukkig gebeurt er wel het een en ander. Ik noem bijvoorbeeld de slimme camera’s die appen achter het stuur registreren. Mooi! Want de minister kan wel zeggen dat nooit officieel is aangetoond dat er hierdoor meer ongelukken ontstaan; mij maak je niet wijs dat dit niet zo is. Rijd maar een keer in de spits en kijk om je heen; je zult ervan schrikken.

Recent bleek dat bij bijna een derde van de verkeersdoden het niet-dragen van de gordel een rol speelde. Wrang dat zelfs een minister van deze regering haast trots meldde dat hij regelmatig geen gordel omhad, op de achterbank van zijn dienstauto. De minister van I&W riep hem tot de orde. Een situatie, haast exemplarisch voor het ontstane beeld van deze regering.

Hoe dan ook, hier moeten we natuurlijk iets mee. Gordels zijn er niet voor niets en verkeersregels ook niet. Toch lappen veel mensen dit aan hun laars, allerlei campagnes ten spijt. We moeten het misschien toch ergens anders zoeken. In de sanctionering bijvoorbeeld. Wat 50PLUS betreft stoppen we met de boeteverdubbelaar als je niet op tijd betaalt, en gaan we nadenken om de boetebedragen hoger en inkomensafhankelijk te maken (dat zal de minister Wiebes ook leren), en/of invoer van een puntensysteem waarbij je na een aantal keren je rijbewijs tijdelijk kwijt bent. Verder weten we dat het verlagen van de snelheid ook minder verkeersdoden met zich meebrengt. Is dit nu niet het moment om de snelheid te beperken tot 100 kilometer?

Vorige week kwam het bericht van VeiligheidNL dat het aantal zware fietsongelukken opnieuw is gestegen. Te vrezen valt dat dit aantal nog verder kan stijgen, met het oog op de vergrijzing. We weten dat de minister geen apart veiligheidsplan wil voor ouderen. Maar toch moeten we iets met deze kennis. Op welke manier wil de minister dit gaan terugdringen?

Deze week komt SWOV met het bericht dat het onveiliger is geworden op de Nederlandse snelwegen. Er gebeuren meer ongelukken, waarbij meer doden vallen. Afleiding en te hard rijden zijn belangrijke oorzaken, maar ook gebrek aan handhaving is een groot probleem. SWOV stelt dat het voor een toename van de veiligheid noodzakelijk is dat handhaving geïntensiveerd wordt.

Scootmobiel noodknop

Een jaar geleden werd ons verzocht onze motie over een noodknop op de scootmobiel aan te houden. Na gesprekken met fabrikanten gaf de minister aan dat het heel persoonlijk is, wat werkt in een noodsituatie. Mensen met een scootmobiel hebben immers een beperking, sommigen hebben minder kracht in hun handen en anderen in hun voeten.

Voor een groot deel kan ik daarin meegaan. Maar een zekere uniformiteit moet er toch kunnen bestaan. Bij auto’s zit de rem immers ook steeds op dezelfde plek. Om in de taal van de minister te blijven: welke list kunnen we hier verzinnen? 50PLUS wil dat vastgelegd wordt dat er áltijd een noodstopvoorziening op een scootmobiel moet zitten. Het vandaag uitgekomen rapport van de Onderzoeksraad zet ook de veiligheid van de gehandicaptenvoertuigen in een ander daglicht. Wat gaat de minister doen met de aanbevelingen en kunnen we rekenen op actie van de minister? De motie over de noodknop zullen wij anders alsnog indienen.

Instandhouding infrastructuur

Laat ik een belangrijk en groot onderdeel bij de kop pakken: instandhouding van onze infrastructuur. En dan met name het uitgesteld of achterstallig onderhoud. We hebben het er al eerder over gehad. Maar het probleem is nog lang niet opgelost. Recent heeft de minister een brief gestuurd waaruit bleek dat ongeveer driekwart van het uitgesteld onderhoud ongepland is. Nu is besloten dat er circa 100 miljoen extra zal worden vrijgemaakt voor extra onderhoud. Hiermee worden zaken opgepakt die relatief snel te realiseren zijn en snel effect hebben. Dat is mooi, maar het stelt 50PLUS niet gerust. De minister geeft zelf ook al aan dat desondanks het volume uitgesteld onderhoud zal blijven toenemen. Achterstallig onderhoud benoemt zij dan nog niet eens. Ik stel dan ook nog eens de vraag: garandeert de minister dat de veiligheid niet in het geding komt? Waarom prioriteert zij de middelen voor ‘laaghangend fruit’ en niet voor veiligheid? De brug in Genua en eind september de brug in Taiwan; het kan dus echt gebeuren.
 
Hoe gaan we dit alles uitvoeren als Rijkswaterstaat mensen te kort heeft om het werk uit te voeren? En wat is de ‘aanvulling op de impuls’ die zij aankondigde? Is het een optie om onderbesteding uit de jaren 2019 en 2020 in te zetten voor deze aanvulling?

Bij dit alles helpt het niet dat vlak voor de zomer het bericht kwam dat bouwers niet meer zo staan te springen om in zee te gaan met Rijkswaterstaat. Er zijn minder inschrijvingen op aanbestedingen, plannen zijn nogal eens van matige kwaliteit, het budget te krap, de tijdsplanning ook, etc. Vaker en vaker komt het voor dat bouwers projecten te riskant vinden dat de mening heerst dat de risico’s te eenzijdig bij de bouwer komen te liggen. Rijkswaterstaat wordt kennelijk niet als een betrouwbare partner gezien. De minister reageerde met wat algemene woorden en de aankondiging van een ‘plan van aanpak’. Maar dit is wel een serieuze kwestie. Uitgesteld onderhoud, achterstallig onderhoud, én minder animo om met Rijkswaterstaat in zee te gaan? Dat is een recept voor nog meer achterstand.

Bagger

De uitzending van Zembla over bagger bij Dreumel, maar niet alleen in Dreumel. In zeker 60 Nederlandse natuurplassen is de afgelopen tien jaar minstens 100 miljoen kubieke meter vervuilde grond en bagger gestort. Handhaving en controle vindt nauwelijks plaats. De Nederlandse wetgever staat het storten van ‘licht verontreinigde grond’ in voormalige zandwinplassen blijkbaar toe, iets wat in de rest van Europa strikt verboden is. Dat is een grof schandaal. Hoe kan dit? Hoe bestaat het? Wat is de rol van Rijkswaterstaat? De brief van de staatssecretaris stelt echt niet gerust, dus wat gaat u hiertegen doen?

Dijken en waterveiligheid

Ik wil van de minister weten hoe het nu staat met de cybersecurity van vitale waterwerken. We zijn een paar maanden verder, kan de minister hier iets meer over vertellen? Mag ik in het kader van de veiligheid er wel vanuit gaan dat ondanks de PAS-problematiek onze waterveiligheid gegarandeerd is?

CO2-neutraal asfalt

We waren erg enthousiast over de CO2-negatieve weg, de N211. Behalve lantaarnpalen en zonnepanelen was hier ook sprake van CO2-neutraal asfalt. Nu begrijp ik dat Rijkswaterstaat handelt als ‘wat de boer niet kent dat eet hij niet’. We gaan dan toch wel de innovaties omarmen en CO2-neutraal asfalt gebruiken? Kan de minister uitleggen waarom dat tot op heden niet gebeurt?

Spoor

Kan de minister toelichten hoe de voortgang is van het toegankelijk maken van stations voor gehandicapten en mensen met kinderwagens? Zeker in het licht van de uitspraak van het College van de Rechten van de mens dat Arriva gehandicapten (blinden) discrimineert.

CBR: ongehoord!

Nog steeds stromen bij ons mails binnen van mensen die ondanks een tijdige aanvraag en een positieve keuring vele maanden moesten wachten of nog steeds wachten. Die tegen een muur aanlopen. De frustratie stijgt en het aantal mensen dat een vergoedingsverzoek indient óók. Uit de brief van de minister kan ik niet opmaken hoe ruimhartig de vergoeding is.

Wat wordt er nu allemaal vergoed? En gaat de zogenaamde coulanceregeling per 1 december daadwerkelijk in; rijden we een jaartje door en zijn de systemen op tijd aangepast?

In de Eerste Kamer heeft de minister toegezegd haar best te doen voor ouderen die in het buitenland móeten rijden. Zij zouden voorrang krijgen bij afhandeling van hun situatie, want de coulanceregeling geldt niet over de grens. Kan de minister daarop reageren?

Hoe dan ook wil 50PLUS nogmaals gezegd hebben hoe absurd de huidige situatie is. Zuiver en alleen omdat de overheid haar zaakjes niet op orde heeft. Het is werkelijk ongehoord!

Luchthaven in zee

Vandaag staat in de krant het uitgelekte concept Luchtvaartnota waarin de minister aangeeft dat ze niets ziet in luchthaven in zee. Zijn we nu dus door deze minister vorige week met een kluitje in het riet gestuurd?

50PLUS wil zich niet neerleggen bij het afdoen van een hoofdstukje in de luchtvaartnota voor een luchthaven in zee door een onwillige minister. Nu moet echt doorgepakt worden, want het momentum is er. 50PLUS realiseert zich dat een dergelijk onderzoek geld kost, naar schatting 45 miljoen. Maar het onderzoek naar een luchthaven in zee samen met het mooie idee van de SGP een getijdencentrale kan niet weggemoffeld worden. Wij vinden het stuitend dat deze minister het strategische belang van dit project niet ziet en zullen hiervoor blijven pleiten. Er wordt veel geld doorgeschoven, er volgt een investeringsfonds, er ligt 300 miljard aan EU-gelden voor projecten te wachten. Waarom gaat de minister daar geen werk van maken?”

© 16 oktober 2019